Informator o strukturze Uczelni

Rozwiń
Start > Organizacja uczelni  > Podstawowe jednostki strukturalne  > Wydział Nauk o Zdrowiu z Instytutem Medycyny Morskiej i Tropikalnej  > Zakład Toksykologii Środowiska

Zakład Toksykologii Środowiska

Wydział Nauk o Zdrowiu z Instytutem Medycyny Morskiej i Tropikalnej

PROWADZONE PROJEKTY BADAWCZE

Prowadzone projekty:

  • Tytuł projektu: Intensywny chów drobiu – identyfikacja zmian zachodzących w środowisku przyrodniczym i ich wpływ na zdrowie człowieka
    Kierownik projektu: prof. dr hab. Lidia Wolska
    Wartość projektu: 2 815 560 PLN
    Okres realizacji: 07.2020 – 11.2023
    Źródło finansowania: Narodowe Centrum Nauki, konkurs OPUS 18, Nr. projektu: UMO-2019/35/B/NZ7/04394

W ramach projektu prowadzone będą kompleksowe badania parametrów chemicznych, mikrobiologicznych, metagenomicznych, ekotoksykologicznych i epidemiologicznych, które pozwolą na wypełnienie luki wiedzy w tej dziedzinie.
Głównym celem projektu jest zidentyfikowanie zagrożeń związanych z intensywną hodowlą drobiu i ocena ich wpływu na zdrowie pracowników i mieszkańców oraz środowisko, w tym:

  • Ocena narażenia pracowników ferm drobiu na czynniki chemiczne/mikrobiologiczne i opracowanie wytycznych ochrony zdrowia.
  • Ocena narażenia ludności mieszkające w otoczeniu ferm na czynniki chemiczne/mikrobiologiczne obecne w powietrzu, wodzie i glebie wraz z badaniami epidemiologicznymi.
  • Ekotoksykologiczna ocena zmian środowiska glebowego i wodnego wokół ferm drobiu, w tym lekooporność, zmiany w składzie mikrobiomu, wpływ na składniki odżywcze.
  • Ocena zmian zachodzących w roślinach pod wpływem nawożenia obornikiem pochodzącym z intensywnego chowu drobiu.
  • Modelowanie dystrybucji i rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń.

Projekt ma na celu identyfikację zmian środowiskowych wynikających z prowadzenia intensywnej hodowli drobiu poprzez zbadanie wytypowanych parametrów z wykorzystaniem odpowiednich metod w pobranych próbkach:

  • parametry chemiczne (LZO, pestycydy, antybiotyki, substancje zaburzające funkcjonowanie układu hormonalnego (ED), metale) i ekotoksykologiczne (w tym genotoksyczność, endokrynność) w próbkach powietrza, wody, gleby (np. ICP-MS, GC-MS/MS; UPLC-MS/SM);
  • parametry biochemiczne gleby (np. aktywność enzymatyczna, aktywność bakterii nitryfikujących, procesy fizjologiczno-biochemiczne w roślinach narażonych na działanie leków) wskazujące na ich degradację po kontakcie ze składnikami odżywczymi/zanieczyszczeniami w glebie nawożonej obornikiem (MALDI-TOF/TOF; 2-D EG; mikroskopia CLS/LCS; spektrofotometria);
  • parametry mikrobiologiczne (np. lekooporność, charakterystyka ilościowa i jakościowa bioaerosolu, mikrobiologiczny skład gleby) próbek środowiskowych (z wykorzystaniem różnych podłoży hodowlanych; metod biochemicznych; MALDI-TOF/TOF; REP-PCR; analiza metagenomiczna).

W ramach projektu zidentyfikowane zostaną również zagrożenia powstające podczas działalności ferm oraz ich potencjalny wpływ na zdrowie ludzi poprzez:

  • badania epidemiologiczne wśród pracowników ferm (ocena niekorzystnych skutków zdrowotnych wynikających z indywidualnego narażenia w miejscu pracy) i mieszkańców (subiektywna ocena stanu zdrowia), z analizą statystyczną występowania alergii wśród lokalnych mieszkańców z wykorzystaniem danych uzyskanych z zakładów opieki zdrowotnej lub Narodowego Funduszu Zdrowia;
  • identyfikacja i porównanie mikroorganizmów zidentyfikowanych w górnych drogach oddechowych pracowników ferm drobiu i pobliskich mieszkańców (uzyskane przez wymazy z nosa i pobór popłuczyn z nosa i ich analizowanie w celu identyfikacji bakterii/grzybów/patogenów i szczepów lekoopornych przy użyciu metod tradycyjnych/biochemicznych/molekularnych np. system API, typowanie serologiczne, metoda dyfuzji dyskowej Kirby-Bauer, PCR, MALDI-TOF);
  • badanie narażenia pracowników na pył organiczny w powietrzu na różnych etapach cyklu produkcyjnego (identyfikacja mikroorganizmów w bioaerozolu metodami biochemicznymi, molekularnymi i MALDI-TOF) oraz określenie wybranych markerów prozapalnych (IL-1β, IL-6, IL- 8, IL-12, TNF-α) w zebranym popłuczynach (metoda immunoenzymatyczna ELISA, analiza cytologiczna).

Uzyskane wyniki badań będą stanowić podstawę do przeprowadzenia oceny ryzyka środowiskowego i zdrowotnego związanego z narażeniem na emisje z intensywnego rolnictwa, co nie jest w pełni możliwe przy obecnym stanie wiedzy. Zadania te będą realizowane przez zespół naukowy złożony ze specjalistów z czterech ośrodków naukowo-badawczych (Gdański Uniwersytet Medyczny, Centralny Instytut Ochrony Pracy-PIB, Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa-PIB oraz Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie).

  • Tytuł projektu: Badanie barierowości skóry ludzkiej względem wybranych związków endokrynnie czynnych (EDCs) w obecności surfaktantów
    Kierownik projektu: Dr inż. Ewa Olkowska
    Wartość projektu: 424 410 PLN
    Okres realizacji: 07.2017 – 07.2021
    Źródło finansowania: Narodowe Centrum Nauki, konkurs SONATA 12, Nr. projektu: UMO-2016/23/D/NZ7/03929

Skóra stanowi największy organ człowieka. Pokrywa ona całe ciało i pełni jednocześnie niezwykle ważną funkcję – oddziela organizm od otaczającego środowiska. Bariera w postaci naskórka skutecznie chroni kolejne warstwy skóry, układ krwionośny i pozostałe organy przed działaniem szkodliwych czynników środowiskowych, w tym czynników chemicznych. Jednak nie zawsze ten mechanizm działa skutecznie. Szereg związków (np. surfaktanty) potrafi przenikać przez barierę skórną lub ułatwiać transport innych związków. Surfaktanty ze względu na specyficzną budowę i właściwości są związkami szeroko stosowanymi w produkcji kosmetyków, detergentów, środków piorących, środków ochrony roślin itd. Poziomy stężeń surfaktantów w środowisku drastycznie rosną, wzrasta także poziom narażenia człowieka. Oprócz środowiskowego narażenia konsumenci codziennie, bezpośrednio aplikują na swoją skórę różnego typu kosmetyki i detergenty, często w nieracjonalnych ilościach. W tych warunkach skóra traci swoje właściwości barierowe i otwiera się dostęp do wnętrza organizmu dla substancji m.in. ftalanów, które są stosowane przy produkcji opakowań plastikowych, materiałów wykończeniowych, zabawek, kosmetyków, środków czystości, klejów, barwników, leków, materiałów sanitarnych, stanowiąc czasami ich 30-40% wagi. Ftalany zaliczane są do związków, które zaburzają funkcje układu dokrewnego człowieka nawet przy małych stężeniach. Dostępne wyniki badań wskazują, iż ftalany wykazują niewielką zdolność migracji przez skórę zwierząt. W tych badaniach jednak nie uwzględniano udziału czynników wspomagających ich transport. Jak dotąd niewiele jest badań nad zmianą barierowości skóry ludzkiej przy jednoczesnym współwystępowaniu różnych składników, a w szczególności mieszanin ftalan-surfaktant. Ten aspekt ma niezwykle istotne znaczenie dla realnej oceny narażenia, co jest szczególnie istotne w kontekście zdrowia człowieka, a zwłaszcza dzieci i młodzieży.
Głównym celem projektu jest zbadanie możliwości migracji wybranych ftalanów w głąb skóry ludzkiej w obecności surfaktantów i ich przenikania do krwioobiegu. Badania obejmują określenie aktywności endokrynnej związków przenikających przez skórę ludzką oraz zwierzęce/in vitro/syntetyczne modele skóry stosowane w badaniach absorpcji związków. Zasadność proponowanej tematyki wynika z lawinowego wzrostu zaburzeń i chorób powiązanych z obecnością związków endokrynnie czynnych. Endokrynolodzy informują o alarmującym wzroście częstości występowania negatywnych efektów biologicznych wskazujących na ekspozycję na związki z grupy EDCs (ang. endocrine disrupting chemicals – EDCs), których przykładem może być zaburzenie płodności, wnętrostwo, przedwczesnego dojrzewania płciowego dziewcząt i chłopców, nowotworów hormonozależnych (raka endometrium, sutka, gruczołu krokowego, jajnika i jąder).


Uzyskane granty:

  • Tytuł projektu: Ocena porównawcza stopnia barierowości skórek owoców i warzyw dla współcześnie stosowanych pestycydów – przewidywanie narażenia na spożycie
    Kierownik projektu: Dr inż. Maciej Tankiewicz
    Wartość projektu: 749 080 PLN
    Okres realizacji: 08.2016 – 08.2019
    Źródło finansowania: Narodowe Centrum Nauki, konkurs SONATA 10, Nr. projektu: UMO-2015/19/D/NZ7/03283

Tematyka badań dotyczy wpływu czynników środowiskowych na zdrowie. Zapewnienie bezpieczeństwa żywności jest jednym z priorytetów w obszarze ochrony zdrowia publicznego i wymaga nieustannego rozwoju. Dotyczy to zwłaszcza świeżej żywności, w tym owoców i warzyw, które spożywane są bezpośrednio i w największych ilościach, bez obróbki cieplnej czy przetwarzania. Stanowi to źródło narażenia na zatrucia szkodliwymi i toksycznymi substancjami, takimi jak pestycydy.
Często nie zdajemy sobie sprawy, że bóle głowy, nudności czy biegunka mogą być wynikiem zjedzenia owocu skażonego pestycydami. Wiele innych dolegliwości ma przecież podobne objawy. Czasami na pierwszy rzut oka nie dzieje się nic. Podawane w niskich dawkach pestycydy mogą się kumulować w naszym organizmie, dając niekorzystny efekt dopiero po latach.
Wciąż nie zbadano, które ze współcześnie stosowanych pestycydów, zaaprobowanych do użytku przez Komisję Europejską oraz Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, penetrują przez skórkę, a które adsorbują się jedynie na jej powierzchni. Związki, które nie przenikają do miąższu i pełnią swoją funkcję zgodnie z przeznaczeniem, nie stanowią zagrożenia dla konsumentów. Można je w efektywny sposób usunąć na drodze mycia, obierania skórki, obróbki termicznej lub innych procesów. Natomiast związki penetrujące przez skórkę do głębszych warstw miąższu, ulegają kumulacji powodując zanieczyszczenie żywności, które zgodnie z regulacjami prawnymi należy monitorować.
Wyniki badań umożliwią stworzenie listy rekomendacyjnej substancji aktywnych dla konkretnych gatunków roślin, których stosowanie jest bezpieczne i nie stanowi zagrożenia dla zdrowia. Będą także podstawą do oceny czasu ekspozycji na działanie środków ochrony roślin, aby zapobiec ich wnikaniu. Dodatkowo będzie możliwość oszacowania największego dopuszczalnego stężenia substancji aktywnej w pojedynczym oprysku, które nie będzie stanowiło ryzyka zanieczyszczenia i jednocześnie skutecznie zwalczy patogeny.

[1] Tankiewicz M., Determination of Selected Priority Pesticides in High Water Fruits and Vegetables by Modified QuEChERS and GC-ECD with GC-MS/MS Confirmation, Molecules (2019) 24(3), art. ID 417, 1-16.



  • Tytuł projektu: Nowe narzędzia w metodyce szacowania ryzyka zdrowotnego w warunkach narażenia środowiskowego na emisję związków chemicznych
    Kierownik projektu: Dr inż. Radosław Czernych
    Wartość projektu: 132 080 PLN
    Okres realizacji: 12.2011 – 06.2014
    Źródło finansowania: Narodowe Centrum Nauki, konkurs PRELUDIUM 1, Nr. projektu: UMO- 2011/01/N/NZ7/01547

[1] Sosnowiec K., Czernych R., Wolska L., Jak badać i oceniać efekty współoddziaływania substancji na organizmy żywe?, Kosmos (2012) 61(3), 425-431.
[2] Czernych R., Wrotkowska M., Muszyńska A., Wolska L., Zagożdżon P., Who is at risk? – an environmental health risk assessment related with pharmaceutical substances in drinking water, Challenges of Modern Technology, (2016) 7(2), 14-20.
[3] Czernych R., Gałęzowska G., Opalińska A., Bagniewski P., Wolska L., Chemical structure and impurities of catherers as a source of allergic reactions, Problemy Pielęgniarstwa (2014) 22(1), 91-98.
[4] Czernych R., Chraniuk M., Zagożdżon P., Wolska L., Characterization of estrogenic and androgenic activity of phthalates by the XenoScreen YES/YAS in vitro assay, Environmental Toxicology and Pharmacology (2017) 53, 95-104.

  • Tytuł projektu: Ocena toksyczności i genotoksyczności strumienia emisji lotnych związków organicznych z materiałów budowlanych i wyposażeniowych wobec wybranych organizmów wskaźnikowych
    Kierownik projektu: Prof. Lidia Wolska
    Wartość projektu: 79 300 PLN
    Okres realizacji: 05.2011 – 08.2013
    Źródło finansowania: Ministerstwo Szkolnictwa Wyższego i Nauki / Narodowe Centrum Nauki, Nr. projektu N N404 175139

[1] Sosnowiec K., Czernych R., Wolska L., Jak badać i oceniać efekty współoddziaływania substancji na organizmy żywe?, Kosmos (2012) 61(3), 425-431.
[2] Cieszyńska M., Wilma K., Gałęzowska G., Wolska L., Współczesna bioanalityka użytecznym narzędziem w ocenie jakości powietrza, Analityka (2013) 14(2), 28-37.
Rezultaty projektu stanowią część rozprawy doktorskiej dr Katarzyny Sosnowiec: Bioindykatory w ocenie emisji lotnych związków organicznych z materiałów wyposażeniowych i budowlanych, obrona: 10.07.2014, WNoZ, GUMed.

  • Tytuł projektu: Endogenne związki przeciwdrobnoustrojowe w moczu, ich identyfikacja i toksyczność oraz poziom występowania w zależności
    Kierownik projektu: Prof. Lidia Wolska
    Wartość projektu: 248 300 PLN
    Okres realizacji: 09.2010 – 03.2013
    Źródło finansowania: Ministerstwo Szkolnictwa Wyższego i Nauki / Narodowe Centrum Nauki, Nr. projektu N N404 175139

[1] Szychowska K., Okrągła E., Gałęzowska G., Wolska L., Badanie moczu – od starożytności do teraźniejszości. Analityka, 1 (2013) 73-76.
[2] Okrągła E., Szychowska K., Wolska L., Mechanizmy utrzymywania sterylności układu moczowego. (Mechanisms of urinary tract sterility maintenance mechanisms) Postępy Hig. Med. Dośw., (2014) 68: 684-694.
[3] Gałęzowska G., Cieszynska-Semenowicz M., Okrągła E., Szychowska K., Wolska L., Progress in Analytical Techniques for Determination of Urine Components, Sep. Purif. Rev, (2017) 46: 305–318.
[4] Okrągła E., Chraniuk M., Wolska L., Microtox test as a tool to assess antimicrobial properties of herbal infusions used in urinary tract infections. Acta Poloniae Pharmaceutica – Drug Research, (2017) 74(3): 895-901.
Rezultaty projektu stanowią część rozprawy doktorskiej dr Emilii Okrągłej: Izolacja z moczu człowieka i identyfikacja związków toksycznych wobec bakterii Vibrio fischeri, obrona: 24.06.2016, WNoZ, GUMed.


Prace własne:

  • PROJEKTY REALIZOWANE PRZEZ MŁODYCH NAUKOWCÓW I DOKTORANTÓW (MN)

  • Tytuł projektu: Dystrybucja związków endokrynnie czynnych w środowisku wodnym
    Kierownik projektu: Prof dr hab. Lidia Wolska
    Okres realizacji: 2019-2021
    Nr. projektu: ST 02-0103/07/322

Celem pracy jest próba określenia rozkładu wybranych związków z grupy EDC pomiędzy poszczególne elementy środowiska wodnego. W warunkach modelowych i rzeczywistych oznaczone będą stężenia wybranych EDC, które posłużą do wyznaczenia współczynników podziału.
[1] Tankiewicz M., Olkowska E., Berg A., Wolska L., Advancement in Determination of Phthalate Metabolites by Gas Chromatography Eliminating Derivatization Step, Front. Chem., 2020. DOI: 10.3389/fchem.2019.00928

  • Tytuł projektu: Ekotoksyczność surfaktantów
    Kierownik projektu: Prof dr hab. Lidia Wolska
    Okres realizacji: 2016-2018
    Nr. projektu: ST 02-0103/07/322

Celem podjętego zadania było zdobycie wiedzy na temat toksyczności surfaktantów wobec organizmów wskaźnikowych reprezentujących różne poziomy troficzne (bakterie, skorupiaki) oraz ocena poziomu ich stężeń w pobliżu zrzutu ścieków oczyszczonych do wód powierzchniowych. W oparciu o uzyskane dane środowiskowe została podjęta próba oszacowania ryzyka środowiskowego wg modelu proponowanego przez U.S. EPA.
[1] Olkowska E., Ruman M., Drąg-Śmigalska M., Polkowska Ż., Selected anionic and cationic surface active agents: case study on the Kłodnica sediments, Limnol. Rev. (2017) 17, 1: 11–21.
[2] Ruman M., Olkowska E., Drąg-Śmigalska M., Jankowski G., Polkowska Ż., Surfactants in Klodnica River (Katowice, Poland). Part I. Linear Alkylbenzene Sulphonates (LAS) Ecol. Chem. Eng. S. 2017;24(1):53-63.
[3] Ruman M., Olkowska E., Polkowska Ż., Surfactants in Klodnica River – (Katowice, Poland). Part II. Quaternary Ammonium Compounds (QAC), Ecol. Chem. Eng. S. 2018;25(2):229-242.

  • Tytuł projektu: Identyfikacja oraz ustalenie składu mikrobiomu gleby w trakcie procesu naturalnej biodegradacji tworzyw sztucznych na kwaterach składowania odpadów
    Kierownik projektu: mgr Vladyslav Redko
    Okres realizacji: 2020-2021
    Nr. projektu: MN (oczekiwanie na finansowanie)

Identyfikacja oraz ustalenie składu mikrobiomu gleby w trakcie procesu naturalnej biodegradacji odpadów tworzyw sztucznych na instalacjach przetwarzania odpadów komunalnych. Porównanie przydatności dwóch różnych podejść badawczych do analizy składu mikrobiologicznego prób powietrza i gleby opartych na tradycyjnych metodach hodowli mikrobiologicznej i wysoko przepustowego badania składu mikrobiologicznego prób z wykorzystaniem sekwencjonowania wybranych genów.

  • Tytuł projektu: Farmaceutyki w wodach podziemnych Wysoczyzny Kaszubskiej, jako potencjalny problem środowiskowy
    Kierownik projektu: mgr Katarzyna Wychodnik
    Okres realizacji: 2019-2020
    Nr. projektu: MN 01-0453/08

Celem zadanie jest pobranie próbek wody podziemnej oraz ich analizę jakościową i ilościową w zakresie wybranych farmaceutyków. Badania prowadzone były przed (maj/czerwiec) i po sezonie wakacyjnym (październik). Próbki po uprzednim przygotowaniu poddawane są analizie chromatograficznej (LC-MS/MS). Opracowana metoda analityczna umożliwia wykrycie w próbkach 26 farmaceutyków oraz kofeinę.

  • Tytuł projektu: Ocena wpływu ekspozycji fungicydów na rozwój zaburzeń hormonalnych u kobiet
    Kierownik projektu: mgr Andrzej Berg
    Okres realizacji: 2019-2020
    Nr. projektu: MN 01-0452/08

Celem projektu jest ocena udziału ekspozycji żywieniowej na wybrane fungicydy (substancje o działaniu grzybobójczym) w rozwoju zaburzeń hormonalnych u kobiet. W projekcie wykonane są badania toksykologiczne. Przeprowadzana jest analiza jakościowa i ilościowa fungicydów w próbkach surowicy oraz moczu. Wybrane środki ochrony roślin zostaną oznaczone w próbkach biologicznych z wykorzystaniem metody chromatografii gazowej w połączeniu z tandemową spektrometrią mas (MS) oraz chromatografii cieczowej (LC) w połączeniu z tandemową spektrometrią mas (MS).

  • Tytuł projektu: Ścieki oczyszczone jako źródło związków perfluoroorganicznych w ekosystemie Zatoki Gdańskiej
    Kierownik projektu: dr inż. Ewa Olkowska
    Okres realizacji: 2018-2019
    Nr. projektu: MN 01-0391/08

Celem badań była próba oszacowania stopnia zanieczyszczenia Zatoki Gdańskiej związkami perfluoroorganicznmi (PFCs). W tym celu pobrano próbki osadów dennych u ujścia rzeki Wisły oraz w kilku punktach zatoki Gdańskiej, przy zrzutach kolektorów z oczyszczalni ścieków. Uzyskane wyniki analiz będą podstawą oszacowania ryzyka środowiskowego związanego z występowaniem PFCs na obszarze Zatoki Gdańskiej.
[1] Gałęzowska G., Rogowska J., Olkowska E., Wolska L., Determination of 17 perfluoroalkyl substances in sediments using automated solid phase extraction and ultrahigh-performance liquid chromatography- tandem mass spectrometry, Chromatographia, DOI: 10.1007/s10337-020-03922-y

  • Tytuł projektu: Ocena ryzyka zdrowotnego związanego z narażeniem na wybrane związki endokrynnie czynne obecne w świeżej żywności
    Kierownik projektu: dr inż. Maciej Tankiewicz
    Okres realizacji: 2018-2019
    Nr. projektu: MN 01-390/08

Celem badań była próba oszacowania pozostałości wybranych pestycydów
o potwierdzonym działaniu endokrynnym w świeżych owocach i warzywach za pomocą opracowanej procedury analitycznej. Uzyskane wyniki analiz będą podstawą do oszacowania ryzyka zdrowotnego i stopnia narażenia na toksyczne związki endokrynnie czynne obecne w świeżych owocach i warzywach. Zdobyta wiedza pozwoli na poznanie zawartości pestycydów o udowodnionym działaniu endokrynnym w badanej żywności oraz ich wpływu na zdrowie i życie człowieka.

  • Tytuł projektu: Czynniki chemiczne w środowisku pracy pielęgniarki
    Kierownik projektu: mgr inż. Joanna Ratajczyk
    Okres realizacji: 2018-2019
    Nr. projektu: MN 01-0383/08

Celem badania jest identyfikacja i charakterystyka zagrożeń chemicznych-cytostatyków występujących na stanowisku pracy pielęgniarki. Cele szczegółowe to: 1.) opracowanie metody pobierania próbek, metod analitycznych służących identyfikacji i oznaczaniu cytostatyków w pyle całkowitym i respirabilnym oraz kurzu w placówkach opieki medycznej; 2.) opracowanie metod analitycznych służących identyfikacji cytostatyków w moczu pielęgniarek

  • Tytuł projektu: Identyfikacja produktów transformacji toksycznych związków organicznych w próbkach środowiskowych i biologicznych
    Kierownik projektu: dr inż. Maciej Tankiewicz
    Okres realizacji: 2016-2018
    Nr. projektu: MN 01-0212/08

Celem badań była próba identyfikacji produktów transformacji toksycznych związków organicznych występujących w środowisku i próbkach biologicznych. Wciąż nie poznano większości produktów transformacji toksycznych związków organicznych, np.: nowoczesnych środków biobójczych, pestycydów, farmaceutyków, związków powierzchniowo czynnych czy zalegających na dnie rozlewów substancji ropopochodnych. Dlatego też, podjęto się próby ich identyfikacji z wykorzystaniem nowoczesnych narzędzi analitycznych. Na podstawie uzyskanych wyników badań będzie możliwość oszacowania ryzyka zdrowotnego. Zdobyta wiedza pozwoli na poznanie produktów transformacji wybranych związków organicznych oraz ich wpływu na zdrowie i życie człowieka.
[1] Tankiewicz M., Olkowska E., Berg A., Wolska L., Advancement in determination of phthalate metabolites by gas chromatography eliminating derivatization step, Front. Chem. (2020) 7(928), 1-13.

  • Tytuł projektu: Związki powierzchniowo-czynne – analiza ryzyka zdrowotnego
    Kierownik projektu: dr inż. Ewa Olkowska
    Okres realizacji: 2016-2017
    Nr. projektu: MN 01-0211/08

Celem prowadzonych badań będzie analiza ryzyka zdrowotnego związana z obecnością związków powierzchniowo-czynnych przy założeniu różnych scenariuszy narażenia.
[1] Olkowska E., Ruman M., Drąg-Śmigalska M., Polkowska Ż., Selected anionic and cationic surface active agents: case study on the Kłodnica sediments, Limnol. Rev. (2017) 17, 1: 11–21.
[2] Ruman M., Olkowska E., Drąg-Śmigalska M., Jankowski G., Polkowska Ż., Surfactants in Klodnica River (Katowice, Poland). Part I. Linear Alkylbenzene Sulphonates (LAS) Ecol. Chem. Eng. S. 2017;24(1):53-63.
[3] Ruman M., Olkowska E., Polkowska Ż., Surfactants in Klodnica River – (Katowice, Poland). Part II. Quaternary Ammonium Compounds (QAC), Ecol. Chem. Eng. S. 2018;25(2):229-242.

  • Tytuł projektu: Wpływ lotnych związków organicznych na aktywność biologiczną komórek A549
    Kierownik projektu: mgr inż. Milena Chraniuk
    Okres realizacji: 2016-2017
    Nr. projektu: MN 01-0210/08

Celem pracy było wskazanie wpływu aktywności komórkowej linii A549 wobec toksycznych substancji lotnych. Opracowano metodę pomiaru parametrów biologicznych tj. stężenie aldehydu dimalonylowego, zredukowanego i utlenionego glutationu.

  • Tytuł projektu: Wyznaczanie parametrów toksyczności (EC50 i EC20) dla wybranych związków organicznych występujących w ściekach wobec skorupiaka Heterocipris incongruens
    Kierownik projektu: Dr Wojciech Ratajczyk
    Okres realizacji: 2016-2017
    Nr. projektu: MN 01-0194/08

Badania zostały poprowadzone w kierunku farmaceutyków występujących w ściekach. Zidentyfikowano farmaceutyki w próbkach ścieków pobranych z dwóch punktów na terenie Trójmiasta przy użyciu metody LC-MS/MS. W analizowanych próbkach ścieków potwierdzono obecność w ściekach zanieczyszczeń z grup leków tj. NLPZ, β-blokery, leki psychotropowe, leki stosowane w leczeniu chorób układu krążenia. Dla wytypowanych farmaceutyków zidentyfikowanych za pomocą LC- MS/MS przeprowadzono przesiewowy test toksyczności z wykorzystaniem bakterii Vibrio fischeri (w tym wskaźnik EC50 i EC20).

  • Tytuł projektu: Ocena jakości powietrza w samochodach pod względem występowania związków ropopochodnych
    Kierownik projektu: dr inż. Grażyna Gałęzowska
    Okres realizacji: 2015
    Nr. projektu: MN 01-0191/08

Celem badań była próba określania jakości powietrza w samochodach pod względem występowania związków ropopochodnych. Wykonano analizy powietrza w czasie, przed i po tankowaniu i określono wpływ tankowania na zawartość związków ropopochodnych. W celu określenia toksyczności związków na podanym poziomie wykonano badania z wykorzystaniem kultur komórkowych (linii komórkowych A549). Uzyskane wyniki umożliwią dokonanie analizy ryzyka zdrowotnego.

  • Tytuł projektu: Ocena jakości materiałów budowlanych i wykończeniowych z wykorzystaniem kultur tkankowych
    Kierownik projektu: dr inż. Grażyna Gałęzowska
    Okres realizacji: 2013-2014
    Nr. projektu: MN 01-0099/08

Celem badań było skonstruowanie sytemu pobierania próbek powietrza pobieranego podczas badania emisji substancji z materiałów budowlanych i wykończeniowych,
z możliwością badania jego toksyczności wobec kultur komórkowych. Porównano wielowymiarowo (z zastosowaniem kilku testów) odpowiedź komórkową podczas narażania bezpośredniego oraz narażanie płyne, do którego następowała absorpcja związków z powietrza.
[1] Gałęzowska G., Chraniuk M., Wolska, L. In vitro assays as a tool for determination of VOCs toxic effect on respiratory system: A critical review. TRAC-Trends in Analytical Chemistry (2016) 77: 14-22.

  • Tytuł projektu: Oszacowanie toksyczności siarki elementarnej wobec wybranych organizmów wskaźnikowych
    Kierownik projektu: dr hab inż. Justyna Rogowska
    Okres realizacji: 2013-2014
    Nr. projektu: MN 01-0095/08

W ramach realizacji projektu przeprowadzono m.in. ocenę toksyczności siarki elementarnej wobec następujących organizmów wskaźnikowych: tj. Sorghum saccharatum, Synapsis alba, Thamnocephalus platyurus, Daphnia magna, Vibrio fischeri i Heterocypris incongruens. Kolejny etap badań dotyczył oszacowania toksyczności (V. fischeri, H. incongruens i S. alba) osadów i ekstraktów osadów próbek rzeczywistych, pobranych na obszarze Zatoki Gdańskiej, przed i po oczyszczeniu z siarki. W trzecim etapie oznaczona została zawartość siarki w ekstraktach osadów próbek rzeczywistych przed i po oczyszczeniu z zastosowaniem opracowanej metody z zastosowaniem chromatografu gazowego sprzężonego ze spektrometrem mas (GC-MS).
[1] Rogowska J., Sychowska J., Cieszynska-Semenowicz M., Wolska L. Elemental sulfur in sediments: analytical problems. Environmental Science and Pollution Research 23 (2016) 24871–24879.
[2] Cieszynska-Semenowicz M., Rogowska J., Ratajczyk W., Ratajczyk J., Wolska L. Toxicity studies of elemental sulfur in marine sediments. International Journal of Sediment Research 2(33) (2018) 191-197.





  • Tytuł projektu: Oszacowanie ładunku toksyczności ścieków oczyszczonych zrzucanych z Grupowej Oczyszczalni Ścieków „Dębogórze” do Zatoki Gdańskiej oraz oszacowanie współczynnika skuteczności usuwania toksyczności w procesie oczyszczania ścieków
    Kierownik projektu: dr Monika Cieszyńska
    Okres realizacji: 2013-2014
    Nr. projektu: MN 01-0061/08

Zgodnie z założeniami pracy badawczej w pobieranych próbkach ścieków badano toksyczność wobec kilku organizmów testowych stosowanych w standardowych, komercyjnie dostępnych testach toksyczności ostrej i chronicznej. Próbki ścieków surowych pobierane z trójmiejskich oczyszczalni ścieków dawały bardzo zróżnicowaną odpowiedź biologiczną w standardowych testach toksyczności ostrej i chronicznej.

  • Tytuł projektu: Bioindykatory w ocenie emisji lotnych związków organicznych z materiałów wyposażeniowych i budowlanych
    Kierownik projektu: mgr Katarzyna Sosnowiec (Wilma)
    Okres realizacji: 2012-2013
    Nr. projektu: MN 01-0037/08

Celem badania było wskazanie możliwości wykorzystania testów ekotoksykologicznych do badania oceny toksyczności strumienia emisji LZO z materiałów wyposażeniowych i budowlanych. Opracowano metodologie pobierani próbek powietrza, przy czym wskazano na konieczność wstępnej izolacji związków i ich zatężania z wykorzystaniem absorpcji w płynach bądź adsorpcji na podłożach stałych.

  • Tytuł projektu: Toksyczność składników moczu człowieka wobec bakterii Vibrio fisheri
    Kierownik projektu: Katarzyna Szychowska MSc
    Okres realizacji: 2010, 2012-2013
    Nr. projektu: W 943, MN 01-0032/08

Celem projektu były badania przesiewowe toksyczności moczu z wykorzystaniem testu Microtox®. Na tej podstawie badano możliwości wykorzystania testu wykorzystywanego do badania jakości próbek środowiskowych w analityce diagnostycznej. Opracowano podstawowe zasady przygotowania próbki i wskazano czynniki wpływające na otrzymane wyniki.

  • Tytuł projektu: Izolacja z moczu człowieka i identyfikacja związków toksycznych wobec bakterii Vibrio fisheri
    Kierownik projektu: mgr Emilia Okrągła
    Okres realizacji: 2012-2013
    Nr. projektu: MN 01-0030/08

Celem projektu były badania obejmujące izolację związków toksycznych moczu, których toksyczność określona była z wykorzystaniem testu Microtox®. Na tej podstawie badano możliwości wykorzystania testu do określaniu toksyczności frakcji moczu w celu wskazania frakcji odpowiedzialnej za toksyczność ogólną moczu. Opracowano podstawowe zasady przygotowania próbki i wskazano czynniki wpływające na otrzymane wyniki.


Aktualizacja strony: 20.02.2024
Goran Gržinić, Maciej Tankiewicz, Lidia Wolska